Πολίτες από Αργεντινή, Ρωσία, Αλβανία και Βουλγαρία μιλάνε στο "Έθνος της Κυριακής" για την χρεωκοπία όπως την έζησαν στις χώρες τους. Για την Αλβανία μιλάει ο Χιμαραίος Ρομπέρτ Γκόρο, εκδότης της Αλβανικής εφημερίδας της Αθήνας "TRIBUNA".
Αλβανία
Ρόμπερτ Γκόρο: Είχαμε λεηλασίες σε καταστήματα τροφίμων και σε αμαξοστοιχίες
Ο Ρόμπερτ Γκόρο, εκδότης της αλβανόφωνης εφημερίδας «Tribuna» που εκδίδεται στην Αθήνα και ανταποκριτής του αλβανικού καναλιού ABC, δίνει τη δική του διάσταση για τις πολιτικές και κοινωνικές εξελίξεις που διαδραματίστηκαν μετά την κατάρρευση της πάλαι ποτέ σοσιαλιστικής Αλβανίας του Ενβέρ Χότζα.
«Στην Αλβανία κανείς δεν μας είπε ότι χρεοκοπήσαμε. Δουλειές και χρήματα υπήρχαν, επάρκεια προϊόντων δεν υπήρχε... Ουρές σχηματίζονταν για ψωμί, αβγά, γάλα. Πιο δυσεύρετα προϊόντα, όπως βενζίνη, λάδι, κρέας τα προμηθευόμασταν μόνο με δελτίο.
Ελλείψεις τροφίμων
Το κράτος κατέρρεε. Το αποθεματικό στην τράπεζα της Αλβανίας ήταν τότε 700.000 δολάρια και οι εισαγωγές τροφίμων δεν μπορούσαν να γίνουν. Θυμάμαι πως ένας ξένος επενδυτής ίδρυσε μια τράπεζα και με την εγγύηση ενός εκατ. μάρκων που κατέθεσε, εισάγαμε γάλα σε σκόνη. Τον Μάρτιο του '91 έγιναν οι πρώτες λεηλασίες σε καταστήματα τροφίμων και εμπορικές αμαξοστοιχίες. Το σιτάρι στις κρατικές αποθήκες εξαντλήθηκε και ο φόβος του επικείμενου γενικευμένου λιμού εντάθηκε. Ευτυχώς άμεσα παρενέβη η διεθνής κοινότητα αποστέλλοντας ανθρωπιστική βοήθεια, όπως τρόφιμα, ρούχα και εξομαλύνθηκε λίγο η κατάσταση.
Το πρώτο κύμα μετανάστευσης προς Ελλάδα και Ιταλία ξεκίνησε εκείνη την περίοδο και κορυφώθηκε λίγα χρόνια μετά με την κατάρρευση του συστήματος των πυραμίδων. Τότε πολλοί συμπατριώτες μου έχασαν τα σπίτια τους.
Από το 2000 και μετά προσπαθούμε και πάμε καλύτερα, χωρίς όμως να έχουμε ρυθμίσει το εξωτερικό μας χρέος. Πιστεύω ότι δεν θα ζήσουμε στην Ελλάδα εικόνες Αλβανίας του '97. Εκτιμώ ότι λόγω της δυναμικής της ελληνικής κοινωνίας και της ευρωπαϊκής της νοοτροπίας δεν θα πέσει η ψυχολογία της, ώστε να γίνουν τόσο μεγάλα έκτροπα.
Η δεύτερη πατρίδα μου, η Ελλάδα, δεν είχε προνοητικότητα. Πλούτος υπήρχε, οι Ελληνες πολιτικοί όμως λανθασμένα επένδυσαν στις ευρωπαϊκές επιδοτήσεις, μετατρέποντας μια χώρα με 90% διατροφική επάρκεια σε 90% εισαγωγέα τροφίμων πρώτης ανάγκης».
1992-1997
Κατάρρευση «πυραμίδων»
Η κυβέρνηση που ανέλαβε το 1992 αντιμετώπισε πληθωρισμό που ξεπερνούσε το 25% και οι πολίτες τρέφονταν χάρη σε ξένη βοήθεια.
Σύντομα, όμως, χάρη σε μεταρρυθμιστικά προγράμματα, το εθνικό νόμισμα, το λεκ, σταθεροποιήθηκε και άρχισε η ανάπτυξη.
Το 1995, όμως, «πάγωσε» και την επόμενη χρονιά η ύφεση έφτασε το 9%.
Η κατάσταση επιδεινωνόταν διαρκώς μέχρι τη μεγάλη κρίση του 1997 με την κατάρρευση των λεγόμενων «πυραμίδων» που πυροδότησαν κοινωνική αναταραχή και άφησαν πίσω τους 1.500 νεκρούς.
ΕΘΝΟΣ
